Zaloguj się
Jesteś nowy na OX.PL?
Zaloguj się
Jesteś nowy na OX.PL?

Mason, wdowiec, książę. Z kart historii Śląska Cieszyńskiego

Chociaż mały Albert urodził się nieopodal Drezna, to leżąc w kołysce spoglądał na.... Order Orła Białego. Najprawdopodobniej przyczepił mu go jego ojciec, kawaler tego najstarszego odznaczenia państwowego - król August III Sas.

Za swojego długiego, bo aż 83-letniego życia, pełnił wiele funkcji zarówno wojskowych, jak i politycznych. Losy Alberta Kazimierza ze Śląskiem Cieszyńskim krzyżują się po raz pierwszy w 1766 roku i wiążą się z pewnym nietypowym prezentem ślubnym.

Nasz dzisiejszy bohater wypowiada bowiem wtedy sakramentalne "tak" Marii Krystynie, którą historycy określają jako ulubioną córkę Marii Teresy 0- cesarzowej austro-węgierskiej. Niedługo później nowożeńcy otrzymują w niepodzielne lenno Księstwo Cieszyńskie, a Albert przyjmuje tytuł księcia Sasko-Cieszyńskiego.

Książę w swoim księstwie bywał rzadko - źródła mówią o jego wizytach w 1800, 1805 i 1819 roku. Jednak nie można powiedzieć, że Albert o swoje ziemie nie dbał. Wykupił i przyłączył do Komory Cieszyńskiej wiele dóbr ziemskich - między innymi Harbutowice, Kalembice, Nidek, Łużbicę, Ogrodzoną, Hażlach, Trzyniec, Koniaków czy Hermanice. Odpowiadał też za powstanie w 1772 roku huty żelaza w Ustroniu i podobnych zakładów w Baszce oraz Frydku (1806 r.).

Za panowania Alberta Sasko-Cieszyńskiego nadolziański gród zyskał bardzo wysoki status - w 1775 roku odbyły się tam międzynarodowe targi integrujące utworzoną niedługo wcześniej Galicję z resztą krajów monarchii, a cztery lata później odbył się tam kongres pokojowy kończący wojnę o sukcesję bawarską. Warto odnotować również fakt, iż w 1805 roku - po klęsce wojsk austriackich w wojnie z Napoleonem - to właśnie Cieszyn na kilka tygodni był stolicą monarchii - przeniósł się do niego dwór uciekający z Wiednia.

Co ciekawe, część dzisiejszego Czeskiego Cieszyna zwana była "Saską Kępą" - to właśnie książę Albert postanowił założyć przedmieście na lewym brzegu Olzy, gdzie miało być produkowane sukno.

Albert chciał też zająć się odbudową cieszyńskiego zamku, jednak plany te pokrzyżowała nagła śmierć Marii Krystyny w 1798 roku. Pogrążony w żałobie wdowiec postanawia odciąć się od polityki, poświęcając swoje życie sztuce.

Zaczyna kolekcjonować dzieła sztuki - rysunki, akwarele czy ryciny autorstwa Boscha, Dürera, Leonarda Da Vinci, Michała Anioła, Rafaela, Rembrandta, Rubensa i innych. Po jego śmierci w 1822 roku kolekcja ta szczęśliwie przetrwała, a nawet jest poszerzana o prace kolejnych wielkich: Picassa, Cézanne'a czy Matisse'a. Dziś zbiory, które liczą ponad 65 tys. prac, można oglądać w wiedeńskiej Galerii Albertina - nazwanej na cześć fundatora. 

Cieszyński książę był też aktywnym masonem - inicjowany został w 1764 roku w drezneńskiej loży "Pod Trzema Złotymi Mieczami", która jest drugą najstarszą w Niemczech. - Jego osoba mocno napędzała rozwój Masonerii nie tylko w Dreźnie, ale także w Pradze, Bratysławie i Wiedniu. Praska loża “Casmir wśród Trzech Koronowanych Gwiazd i Trzech Koronowanych Kolumn”, oraz wiedeńska “Albert pod Złotym Hełmem” przyjęły swoje nazwy od pierwszego i drugiego imienia Alberta Kazimierza - czytamy na portalu glcs.pl. Dwa warsztaty Wielkiej Loży Kultur i Duchowości działają dziś w Ustroniu, a w Cieszynie funkcjonuje tzw. trójkąt wolnomularski, którego patronem jest Albert Sasko-Cieszyński. To swoista przejściowa struktura, którą powołuje minimum trzech wolnomularzy z myślą o utworzeniu loży.

Warto przypomnieć, że niedawno pisaliśmy też o jego przybranym synu: Książę, który chciał bombardować kościół

Źródła: 1234

KR

źródło: ox.pl
dodał: Krzysztof Rojowski

Komentarze

4
Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za komentarze internautów. Wpisy niezgodne z regulaminem będą usuwane.
Dodając komentarz, akceptujesz postanowienia regulaminu.
Zobacz regulamin
2021-11-07 21:29:44
marat: Maria Teresa nie była Cesarzową nieistniejących wówczas Austro-Węgier, nie była żadną cesarzową austro-węgierską. Austria była cesarstwem dopiero od 1804 r., natomiast Maria Teresa odeszła do wieczności w 1780 r. Maria Teresa była cesarzową Świętego Cesarstwa Rzymskiego, z kolei cesarzem był jej mąż Franciszek Lotaryński, a następnie syn Józef II. Na dodatek węgierski monarcha nie był cesarzem, tylko królem. Warto o tym pamiętać w przyszłości.
2021-11-07 21:33:26
marat: W Dreźnie August III nie był królem, tym honorem cieszył się wyłącznie na terytorium Królestwa Polskiego. Na terenie Saksonii panował jako Fryderyk August II. To również istotne.
2021-11-07 22:36:50
marat: Zwieńczenie Kartoffelkrieg, mowa o pokoju cieszyńskim, nie było wydarzeniem szczęśliwym dla rodzimej ludności Śląska. Podział historycznego Górnego Śląska został przypieczętowany już na trwałe, Wiedeń na otarcie łez przyjął Galicję, którą to prowincję Habsburgowie z góry uznawali za przeznaczoną na straty, zatem tę traktowali jako potencjalne pole bitwy w konflikcie z Rosją. W konsekwencji Austriacy niewiele tam inwestowali, za to czerpali wszelkie możliwe korzyści.
2021-11-08 07:44:01
czesil: Nie Nidek, ale Nydek i nie Łużbice, ale Łyżbice.
Musisz się zalogować, aby móc wystawiać komentarze.
Nie masz konta? Zarejestruj się i sprawdź, co możesz zyskać.
To również może Ciebie zainteresować:
Ostatnio dodane artykuły: