Wiadomości

Wkrótce w regionie

Czerwiec 2017
P W Ś C P S N
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30    

Kontakt24

wyświetleń: 1750komentarzy: 0

Skoczów: kiedyś i dziś. Część 9/16

28-02-2016 12:05

W tym roku mija 125 lat od narodzin Augustyna Morcinka - pisarza znanego wszystkim pod imieniem Gustaw. Jaki był osobiście? Częściowo na to pytanie odpowiada Jan Broda, wspominający swoje kontakty z jednym z najbardziej znanych mieszkańców Skoczowa.
fot: Muzeum im. G. Morcinka w Skoczowie fot: Muzeum im. G. Morcinka w Skoczowie

"Przed wojną znałem tylko Gustawa Morcinka z widzenia i ze słyszenia oraz z książek, które dość często się pokazywały i były chętnie czytane w naszym środowisku cieszyńskim ze względu na swoją tematykę i język gwarowy. Byłem też świadkiem, kiedy raz jechał pociągiem w towarzystwie kilku górników, którzy chwalili jego świeżo wydany "Wyrąbany chodnik" i pytali, co by mu łatwiej przychodziło: pisanie książek, czy fedrowanie kilofem, na co po krótkim namyśle odpowiedział z uśmiechem: - Ja potrafię i to i to, ale są tacy, którzy piszą o czymś, czego sami nie umieliby wykonać.

Morcinka widywałem nieraz w Cieszynie, jak spacerował ze swymi rówieśnikami- nauczycielami, częściej jeszcze z młodszymi koleżankami pod podcieniami Rynku. Byłem też kiedyś na zabawie sylwestrowej w Skoczowie, gdzie Morcinek rej wodził, tańcząc wesoło ze swymi uczennicami. Zazdrościłem mu wtedy w duchu, że tak się garnęły do niego jak do ojca. Sam jednak nie miałem śmiałości, by podejść i poznać się z nim osobiście.

W roku 1933, kiedy byłem już młodym nauczycielem w Poznańskiem, ukazał się w serii: Cuda Polski - Morcinków "Śląsk". Czytałem go, jak wielu z mych rówieśników - cieszyniaków z zapartym tchem. Ale w miarę czytania podziw mój zaczął topnieć. Natrafiłem bowiem na pewne, acz nie tak istotne, potknięcie historyczne (Morcinek nie był zresztą historykiem - pragmatykiem), a co gorsza, materiał ilustracyjny był w kilku przypadkach zafałszowany, bo włączył do książki przebranych w strój cieszyński czy góralski pogodnych znajomych, wmawiając czytelnikom, że to rodzime typy cieszyńsko-śląskie.

Wtedy to w "Nowinach śląskich" ogłosiłem polemicznokrytyczną recenzję tej książki, wytykając autorowi dostrzeżone przeze mnie błędy i niedopatrzenia, co go wielce uraziło /był przyzwyczajony do zdań pochlebnych o swych książkach/ i odgryzł mi się w sposób conajmniej złośliwy w kolejnym numerze tychże "Nowin", co pociągnęło jeszcze trzy dalsze wypowiedzi polemiczne: dyr. Fr. Popiołka, Jana Sławiczka i mego imiennika z Warszawy. -I wtedy jeszcze nie doszło do mego bezpośredniego kontaktu z nim. Lata szły. [...]

Po wojnie napisałem do niego list, kiedy po wyzwoleniu przebywał we Włoszech, na który mi rychło odpowiedział, podając szczegóły swego aresztowania. Po swym powrocie do rodzinnego domu w Skoczowie, w którym gospodarowała siostra Tereska i ja mu złożyłem wizytę. Odczuwałem trochę niepokój, czy mi nie wypomni mojej krytyki sprzed lat, ale ani wtedy, ani nigdy w czasie następnych spotkań nie zahaczył o nią.

Kiedyś po r. 1950. jechaliśmy pociągiem do Skoczowa. Na moje zapytanie nad czym obecnie pracuje, odrzekł jakimś znużonym tonem, że brak mu formy, jakiegoś chwytliwego sposobu, w którym chciałby przekazać czytelnikom wszystko to, co go jeszcze dręczy z czasów obozowych. Jakoś bezwiednie nasunął mi się projekt, by zastosował wieloczłonową formę opowieści, jak to różni obozowicze, spotkawszy się wspólnie po latach, opowiadają, a raczej przypominają sobie swe tragiczne przeżycia lat obozowych. Nie wiem jak to wówczas przyjął Morcinek, ale kiedy w r. 1957 otrzymałem w podarunku "Opowieści o ludziach z pociągu" z jego dedykacją, przypomniała mi się ta rozmowa w pociągu."

Fragment tekstu Jana Brody - "Moje kontakty z Gustawem Morcinkiem " pochodzi z "Kalendarza Miłośników Skoczowa", wydanego przez Towarzystwo Miłośników Skoczowa.

Całość dostępna w naszej OX-owej Skarbnicy: http://skarbnica.ox.pl/320,moje-kontakty-z-gustawem-morcinkiem.html .

Serdecznie dziękujemy Towarzystwu Miłośników Skoczowa za udostępnienie archiwalnych zdjęć.

Czy któryś z naszych czytelników znał Gustawa Morcinka osobiście? Jeśli tak, jak go wspominacie?


Wasze zdjęcie również ma szansę znaleźć się w naszej serii! Jeśli posiadacie zdjęcia dawnego Skoczowa (sprzed trzydziestu i więcej lat), zachęcamy do przesyłania ich na nasz adres - redakcja@ox.pl (wraz ze zgodą na bezpłatne wykorzystanie przez portal OX.PL i informacją, co przedstawia dana fotografia). Stare zdjęcia można również przynieść do naszej redakcji - po ich przeskanowaniu "na miejscu", oddamy je Państwu.

POPRZEDNI ARTYKUŁ Z SERII

PD

źródło: ox.pl
dodał: PD 28-02-2016 12:05
drukuj artykuł Widzisz błąd? Zgłoś go


Komentarze (0)

Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za komentarze internautów. Wpisy niezgodne z regulaminem będą usuwane. Dodając komentarz, akceptujesz postanowienia regulaminu.
Zobacz regulamin.

Musisz się zalogować, aby móc wystawiać komentarze.
Nie masz konta? Zarejestruj się i sprawdź, co możesz zyskać.

Pozostałe wiadomości

Noc świętojańska na Wzgórzu Zamkowym

24-06-2017 17:00

Obraz, słowo, dźwięki i inne zmysły – a to wszystko na Wzgórzu Zamkowym w Cieszynie. Wczoraj (23.06) z okazji nocy świętojańskiej zorganizowano Noc Słowa. To nowa propozycja Zamku Cieszyn oraz Wzgórza 23.

wyświetleń: 155komentarzy: 0

Hasło 68 TE: NOWE

24-06-2017 15:40

Nowe to hasło 68. Tygodnia Ewangelizacyjnego (TE) w Dzięgielowie, który rozpoczyna się już w sobotę 1 lipca i trwać będzie do niedzieli 9 lipca. W trakcie obejmującego dwa weekendy Tygodnia, odbędzie się dziewięć spotkań ewangelizacyjnych o godz. 17.00, osiem koncertów o 20.30 oraz wykłady, seminaria, warsztaty i zajęcia dla dzieci. Wstęp na wszystkie spotkania i koncerty jest wolny. Wystąpią m.in. zespoły: Fruhstuck, Full Power Spirit, Exodus 15, Cześć, CME.

wyświetleń: 231komentarzy: 0

Ankieta w sprawie budowy sieci gazowej

24-06-2017 13:00

W środę 21 czerwca 2017 r. odbyło się spotkanie przedstawicieli Polskiej Spółki Gazownictwa Sp. z o.o. z mieszkańcami oraz władzami gminy Istebna, dotyczące planowanej budowy sieci gazowej w gminie.

wyświetleń: 630komentarzy: 0

WPR: Weekendowe Propozycje Rowerowe (WPR, Trasa 23): Trójstyk

24-06-2017 10:15

Trójstyk to ciekawe miejsce w Jaworzynkce Trzycatku, gdzie zbiegają się granice trzech państw: Polski, Czech i Słowacji.  Miejsce jest bardzo urocze, położone w dolince i częściowo w lesie. Po dotarciu tam można odpocząć w zadaszonej wiacie na terytorium jednego z trzech krajów.

wyświetleń: 978komentarzy: 0

Pogórze: Ranił dwie osoby nożem

24-06-2017 07:30

W Pogórzu podczas libacji alkoholowej mężczyzna ugodził nożem dwie osoby.

wyświetleń: 5793komentarzy: 1

Uroczyste zakończenie roku szkolnego 2016/2017 w ZS im. Szybińskiego

23-06-2017 19:00

Uczniowie zakończyli kolejny rok szkolny.  Przed nimi dwa miesiące wakacji. W szkołach w całej Polsce nie zabrakło dziś (23.06) uroczystości związanych z tym wydarzeniem. Portal OX.PL odwiedził Zespół Szkół im. Władysława Szybińskiego w Cieszynie, gdzie odbyło się powiatowe zakończenie roku szkolnego.

wyświetleń: 2060komentarzy: 0

Powiadomienia z urzędu

23-06-2017 18:00

Urząd Gminy Brenna w celu informowania mieszkańców wprowadził System Powiadamiania Klienta.

wyświetleń: 1680komentarzy: 0

Góralska prognoza pogody (8) 23.06.2017

23-06-2017 16:00

Zapraszamy na kolejny odcinek Góralskiej Prognozy Pogody na wesoło z elementami gwary istebniańskiej. Program prowadzi ''Wicherek'' - zapraszamy, oglądajcie!

wyświetleń: 976komentarzy: 0

Nowe ogrodzenie przedszkola

23-06-2017 14:30

Przy Przedszkolu Publicznym w Zabłociu zakończyły się prace przy wymianie ogrodzenia ogrodu przedszkolnego. 

wyświetleń: 746komentarzy: 0

Będzie lepsza widoczność

23-06-2017 12:30

Każdy, kto wjeżdża do Goleszowa od strony Ustronia wie, że tuż przed centrum miejscowości znajduje się ostry zakręt a tuż przy nim stoi duży budynek. Skutecznie zasłania widok na to co znajduje się za skrętem. Niebawem budynek zostanie wyburzony.

wyświetleń: 2864komentarzy: 8
Kontakt z redkacją .