Wiadomości

Wkrótce w regionie

Czerwiec 2016
P W Ś C P S N
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30      

Kontakt24

wyświetleń: 1544komentarzy: 0

Skoczów: kiedyś i dziś. Część 9/16

28-02-2016 12:05

W tym roku mija 125 lat od narodzin Augustyna Morcinka - pisarza znanego wszystkim pod imieniem Gustaw. Jaki był osobiście? Częściowo na to pytanie odpowiada Jan Broda, wspominający swoje kontakty z jednym z najbardziej znanych mieszkańców Skoczowa.
Skoczów: kiedyś i dziś. Część 9/16 fot: Muzeum im. G. Morcinka w Skoczowie

"Przed wojną znałem tylko Gustawa Morcinka z widzenia i ze słyszenia oraz z książek, które dość często się pokazywały i były chętnie czytane w naszym środowisku cieszyńskim ze względu na swoją tematykę i język gwarowy. Byłem też świadkiem, kiedy raz jechał pociągiem w towarzystwie kilku górników, którzy chwalili jego świeżo wydany "Wyrąbany chodnik" i pytali, co by mu łatwiej przychodziło: pisanie książek, czy fedrowanie kilofem, na co po krótkim namyśle odpowiedział z uśmiechem: - Ja potrafię i to i to, ale są tacy, którzy piszą o czymś, czego sami nie umieliby wykonać.

Morcinka widywałem nieraz w Cieszynie, jak spacerował ze swymi rówieśnikami- nauczycielami, częściej jeszcze z młodszymi koleżankami pod podcieniami Rynku. Byłem też kiedyś na zabawie sylwestrowej w Skoczowie, gdzie Morcinek rej wodził, tańcząc wesoło ze swymi uczennicami. Zazdrościłem mu wtedy w duchu, że tak się garnęły do niego jak do ojca. Sam jednak nie miałem śmiałości, by podejść i poznać się z nim osobiście.

W roku 1933, kiedy byłem już młodym nauczycielem w Poznańskiem, ukazał się w serii: Cuda Polski - Morcinków "Śląsk". Czytałem go, jak wielu z mych rówieśników - cieszyniaków z zapartym tchem. Ale w miarę czytania podziw mój zaczął topnieć. Natrafiłem bowiem na pewne, acz nie tak istotne, potknięcie historyczne (Morcinek nie był zresztą historykiem - pragmatykiem), a co gorsza, materiał ilustracyjny był w kilku przypadkach zafałszowany, bo włączył do książki przebranych w strój cieszyński czy góralski pogodnych znajomych, wmawiając czytelnikom, że to rodzime typy cieszyńsko-śląskie.

Wtedy to w "Nowinach śląskich" ogłosiłem polemicznokrytyczną recenzję tej książki, wytykając autorowi dostrzeżone przeze mnie błędy i niedopatrzenia, co go wielce uraziło /był przyzwyczajony do zdań pochlebnych o swych książkach/ i odgryzł mi się w sposób conajmniej złośliwy w kolejnym numerze tychże "Nowin", co pociągnęło jeszcze trzy dalsze wypowiedzi polemiczne: dyr. Fr. Popiołka, Jana Sławiczka i mego imiennika z Warszawy. -I wtedy jeszcze nie doszło do mego bezpośredniego kontaktu z nim. Lata szły. [...]

Po wojnie napisałem do niego list, kiedy po wyzwoleniu przebywał we Włoszech, na który mi rychło odpowiedział, podając szczegóły swego aresztowania. Po swym powrocie do rodzinnego domu w Skoczowie, w którym gospodarowała siostra Tereska i ja mu złożyłem wizytę. Odczuwałem trochę niepokój, czy mi nie wypomni mojej krytyki sprzed lat, ale ani wtedy, ani nigdy w czasie następnych spotkań nie zahaczył o nią.

Kiedyś po r. 1950. jechaliśmy pociągiem do Skoczowa. Na moje zapytanie nad czym obecnie pracuje, odrzekł jakimś znużonym tonem, że brak mu formy, jakiegoś chwytliwego sposobu, w którym chciałby przekazać czytelnikom wszystko to, co go jeszcze dręczy z czasów obozowych. Jakoś bezwiednie nasunął mi się projekt, by zastosował wieloczłonową formę opowieści, jak to różni obozowicze, spotkawszy się wspólnie po latach, opowiadają, a raczej przypominają sobie swe tragiczne przeżycia lat obozowych. Nie wiem jak to wówczas przyjął Morcinek, ale kiedy w r. 1957 otrzymałem w podarunku "Opowieści o ludziach z pociągu" z jego dedykacją, przypomniała mi się ta rozmowa w pociągu."

Fragment tekstu Jana Brody - "Moje kontakty z Gustawem Morcinkiem " pochodzi z "Kalendarza Miłośników Skoczowa", wydanego przez Towarzystwo Miłośników Skoczowa.

Całość dostępna w naszej OX-owej Skarbnicy: http://skarbnica.ox.pl/320,moje-kontakty-z-gustawem-morcinkiem.html .

Serdecznie dziękujemy Towarzystwu Miłośników Skoczowa za udostępnienie archiwalnych zdjęć.

Czy któryś z naszych czytelników znał Gustawa Morcinka osobiście? Jeśli tak, jak go wspominacie?


Wasze zdjęcie również ma szansę znaleźć się w naszej serii! Jeśli posiadacie zdjęcia dawnego Skoczowa (sprzed trzydziestu i więcej lat), zachęcamy do przesyłania ich na nasz adres - redakcja@ox.pl (wraz ze zgodą na bezpłatne wykorzystanie przez portal OX.PL i informacją, co przedstawia dana fotografia). Stare zdjęcia można również przynieść do naszej redakcji - po ich przeskanowaniu "na miejscu", oddamy je Państwu.

POPRZEDNI ARTYKUŁ Z SERII

PD

zródło: ox.pl
dodał: PD 28-02-2016 12:05
drukuj artykuł Widzisz błąd? Zgłoś go


Komentarze (0)

Redakcja nie ponosi odpowiedzialność za komentarze internautów. Wpisy niezgodne z regulaminem będą usuwane. Dodając komentarz, akceptujesz postanowienia regulaminu.
Zobacz regulamin.

Musisz się zalogować aby móc wystawiać komentarze.
Nie masz konta ? Zarejestruj się i sprawdź co możesz zyskać.

Pozostałe wiadomości

Portal OX.PL poleca!

30-06-2016 19:15

Jakie imprezy odbywać będą się w najbliższym czasie w regionie? Czego nie wolno przegapić? Zapraszamy Was na kolejny odcinek wideozapowiedzi.

wyświetleń: 292komentarzy: 0

Nie trzeba się bać nietoperzy

30-06-2016 17:30

Choć za przypadek zarażenia wścieklizna, który wydarzył się ostatnio w Skoczowie, odpowiada nietoperz, nie ma się co bać – przekonują specjaliści. To odosobniony przypadek, nietoperze nie są specjalnym zagrożeniem, równie dobrze wściekliznę może przenieść polna mysz.

wyświetleń: 601komentarzy: 1

Burmistrz Cieszyna odznaczony

30-06-2016 16:45

Burmistrz Cieszyna, Ryszard Macura został odznaczony Złotą Odznaką „Za Zasługi dla Uniwersytetu Śląskiego". Odznaczenie zostało ustanowione 8 czerwca 1973 roku. Honoruje się nim osoby, które szczególnie zasłużyły się dla rozwoju Uniwersytetu Śląskiego.

wyświetleń: 468komentarzy: 3

Skoczów - zamiany w szkołach

30-06-2016 14:55

Spore zmiany szykują się w skoczowskiej oświacie. Miniony rok szkolny był ostatnim rokiem funkcjonowania filii szkoły podstawowej przy ulicy Mickiewicza. Uczniowie nie będą również uczęszczać do budynku gimnazjum przy ulicy Bielskiej.

wyświetleń: 1467komentarzy: 5

Szejowie przed Rajdem Bohema

30-06-2016 13:10

Kibice z niecierpliwością czekają na pierwszy odcinek specjalny Rajdu Polski, ale nie są to jedyne rajdowe emocje, jakie czekają nas w najbliższy weekend. GK Forge Rally Team przygotowuje się do czwartej rundy Mistrzostw Czech. 43. Rajd Bohemia zgromadzi na starcie łącznie ponad 140 załóg, a w tym obok Jarosława Szeja i Marcina Szeja, kilku reprezentantów Polski.

wyświetleń: 280komentarzy: 0

Oszust w Ustroniu

30-06-2016 11:40

Wczoraj (29.06.2016 ) w Ustroniu oszuści wykorzystali łatwowierność seniora i wyłudzili od niego 15 tysięcy złotych. Po raz kolejny więc policja apeluje by uważać na fałszywych krewnych.

wyświetleń: 3125komentarzy: 1

Atrakcje Dolnych Witkowic

30-06-2016 10:40

Poznaliście już artystów, którzy wystąpią podczas tegorocznej edycji Coloursów (14-17 lipca) oraz atrakcje turystyczne Ostrawy. Dziś chcemy przedstawić Wam miejsca, które znajdują się na terenie festiwalu, a przykuwają uwagę ludzi z całego świata.

wyświetleń: 1215komentarzy: 1

Strumień: promocja z powietrza

30-06-2016 09:05

Kiedy w czasie wakacji mieszkańcy gminy Strumień zobaczą nad swoją posesją drona, to nie znaczy że ktoś ich podgląda,  to działania promocyjne gminy.

wyświetleń: 1145komentarzy: 0

Jednogłośnie absolutorium dla Wójta Goleszowa

30-06-2016 07:30

W porządku obrad wczorajszej (29.06) sesji Rady Gminy Goleszów znalazła się uchwała w sprawie absolutorium za 2015 rok. Radni jednogłośnie zagłosowali za udzieleniem Wójtowi Krzysztofowi Glajcarowi absolutorium.

wyświetleń: 1016komentarzy: 1

Sztandar już jest, ale musi jeszcze poczekać dwa lata

29-06-2016 19:00

Sztandar Powiatu Cieszyńskiego jest już gotowy. Po dwóch latach oczekiwań wreszcie udało się go wykonać. Mimo, iż Powiat teoretycznie może się już nim pochwalić,  to jego oficjalne przekazanie będzie miało miejsce dopiero za dwa lata?

wyświetleń: 1751komentarzy: 8
Kontakt z redkacją