Wiadomości

Wkrótce w regionie

Kontakt24

wyświetleń: 1985komentarzy: 0

Pączki jak narkotyk

04-02-2016 11:00

Pączki wokół nas. W sklepach, w domach, w pracy. I jak tu nie zjeść choć jednego...? Jeśli walczycie właśnie z pokusą sięgnięcia po pączka czy faworka, przeczytajcie, skąd u ludzi potrzeba słodkości? Sprawę tłumaczy nam dr Marek Kaczmarzyk, neurobiolog z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Któż oprze się im dzisiaj? fot. Natasza Gorzołka/ox.pl Któż oprze się im dzisiaj? fot. Natasza Gorzołka/ox.pl

Natasza Gorzołka: - Skąd u nas ochota na pączki?
Dr Marek Kaczmarzyk: - Pączki nie są tu wyjątkiem, generalnie mamy skłonność do sięgania po wysokokaloryczne pożywienie, a powód tej skłonności jest archaiczny. W czasach, kiedy nasze ciała i również nasze mózgi były kształtowane przez ewolucję i dobór naturalny, świat, w którym żyliśmy i żyli nasi przodkowie był światem głodu, światem niedostatku. W efekcie powstały te systemy, które nam regulują to, co nas motywuję i co nas demotywuje, m.in. taki układ, który nazywamy dość ogólnie układem nagrody.

Jak on działa?
Kiedy mamy w środowisku wysokokaloryczne jedzenie i kiedy po nie sięgniemy i je zjemy, powiedzmy, że to jest nasz pączek, to układ nagrody nagrodzi nas za to, żeśmy to wysokokaloryczne pożywienie przyjęli, ponieważ on powstał wtedy, kiedy bezkrytyczne przyjmowanie wysokokalorycznej żywności czy pożywienia było po prostu przystosowawczo korzystne. Było to sensowne.

W jaki sposób nas nagradza?
Układ nagrody nagradza nas w sposób absolutnie chemiczny i mechaniczny. W momencie, kiedy robimy coś, co jest przystosowawczo korzystne, w tym przypadku sięganie po pączka, to układ nagrody wysyła sygnały do płatów przedczołowych, to jest miejsce, gdzie znajduje się nasza świadomość, jest to nasze świadome „ja”, jest to miejsce naszego świadomego istnienia, i na zakończeniach włókien aksonalnych, które tam są skierowane uwalniana jest dopamina, czyli hormon szczęścia, czujemy się wtedy tacy mocni, silni, sprawczy. Co więcej, jeśli ten impuls idzie z przesiadką przez podwzgórzowe jądra półleżące, to na zakończeniach włókien, które się w tych jądrach rozpoczynają, wydzielane są endogenne opioidy, to są substancje podobne do narkotyków opiatowych.

Dzięki substancjom narkotycznym poprawia się nam samopoczucie…
- Tak i to dobre samopoczucie ma nas skłonić do tego, żebyśmy powtórzyli działanie. Układ nagrody mówi nam w ten sposób: „Zjadłeś pączka, było fajnie, zjedź drugiego!”.

Czy mamy jakiś wpływ na ten proces, możemy go jakoś zatrzymać?
Na szczęście u człowieka te płaty przedczołowe są obszarami świadomości, ale również obszarami, gdzie działa nasze superego [Superego stanowi wewnętrzną reprezentację wartości moralnych i ideałów uznawanych przez daną społeczność, które przekazywane są dziecku przez rodziców w procesie socjalizacji, jego rolą jest dążenie do doskonałości, a nie kierowanie się przyjemnoscią – przyp.red.], nasze kulturowe wysposażenie. Dojrzałe płaty przedczołowe – one co prawda długo dojrzewają, bo dojrzewają w pełni po 20 roku życia – dyskutują z układem nagrody w ten sposób: Układ mówi "Zjadłeś pączka, było fajnie – zjedź następnego!”, a płaty przedczołowe mówią „Tak, zjadłeś, było fajnie, ale…” i tu się pojawiąją wszelkie racjonalne przesłanki, te wszystkie szerokości, długości, trójliterowe skróty, które tak lubią panie… U dojrzałego, dorosłego, świadomego człowieka jedzenie pączków jest kompromisem pomiędzy tymi dwoma mechanizmami.

Czyli osoby do 20. roku życia są na straconej pozycji w walce ze słodkościami?
[śmiech] Nie, nie, absolutnie tego nie twierdzę. Powiedziałbym raczej, że do 20. roku życia walka może być nieco trudniejsza niż potem. Nie jest tak, że całkowicie niedojrzały płat przedczołowy nie spełnia swojej funkcji, bo inaczej musielibyśmy nastolatków izolować w zakładach penitencjarnych…
 

Dziękuję za rozmowę

 

Dla jednych informacje powyższe mogą być pocieszeniem i usprawiedliwieniem łakomstwa, dla innych mogą służyć pomocą w zrozumieniu uzależnienia od słodkości – tak czy inaczej, jedno jest pewne – u jednych i drugich walka układu nagrody z płatami przedczołowymi trwa w Tłusty Czwartek szczególnie zażarcie.

 

Czytaj równiez o genezie tłustego czwartku: Czemu ten czwartek jest tłusty?


NG

zródło: OX.PL
dodał: NG 04-02-2016 11:00
drukuj artykuł Widzisz błąd? Zgłoś go


Komentarze (0)

Redakcja nie ponosi odpowiedzialność za komentarze internautów. Wpisy niezgodne z regulaminem będą usuwane. Dodając komentarz, akceptujesz postanowienia regulaminu.
Zobacz regulamin.

Musisz się zalogować aby móc wystawiać komentarze.
Nie masz konta ? Zarejestruj się i sprawdź co możesz zyskać.

Pozostałe wiadomości

Studenci przyznali OskarUSie

25-05-2017 19:00

Wczoraj (24.05) w Teatrze im. A. Mickiewicza w Cieszynie odbyła się gala rozdania nagród OskarUSie 2017. Studenci w ten sposób nagradzają osoby związane z Uniwersytetem Śląskim w Cieszynie, którym chcą szczególnie podziękować. W tym roku oprócz "chodzącego wzoru", "dilera kultury", "recydywisty żartu" i "ojca chrzestnego" poznano także "Szefa wszystkich szefów" oraz "zaufaną mafię".  Nowością był Złoty OskarUŚ.

wyświetleń: 201komentarzy: 0

Elewacja PDPS wyremontowana

25-05-2017 17:30

Zakończyła się modernizacja elewacji budynku „Dwór” PDPS Pogórze. Prace kosztowały 300 tysięcy złotych i sfinansowane zostały z budżetu Powiatu.

wyświetleń: 241komentarzy: 0

25 lat współpracy

25-05-2017 16:15

W środę, 24 maja w Sali Sesyjnej cieszyńskiego Ratusza gościli uczniowie wymiany partnerskiej I Liceum Ogólnokształcącego im. Antoniego Osuchowskiego i Grimmelshausen Gelnhausen Gymnasium. Gości tradycyjnie powitał Burmistrz Miasta Cieszyna, Ryszard Macura.

wyświetleń: 246komentarzy: 0

Zatrudniał nielegalnie cudzoziemców

25-05-2017 15:30

W jednej z firm na terenie powiatu cieszyńskiego zatrudniani byli nielegalnie Ukraińcy. Funkcjonariusze Śląskiego Oddziału Straży Granicznej ujawnili polskiego pracodawcę, który nielegalnie powierzył pracę dziesięciu obywatelom Ukrainy.

wyświetleń: 1800komentarzy: 4

Portal OX.PL poleca!

25-05-2017 13:50

Jakie imprezy odbywać będą się w najbliższym czasie w regionie? Czego nie wolno przegapić? Zapraszamy Was na kolejny odcinek wideozapowiedzi.

wyświetleń: 217komentarzy: 1

Wideoflesz: Triathlon Skoczów

25-05-2017 12:50

W minioną sobotę 20 maja odbyły się X otwarte mistrzostwa Skoczowa w Triathlonie. Triatlon składa się z trzech etapów – pływackiego przeprowadzonego na Krytej Pływalni oraz rowerowego i biegowego przeprowadzonego na wale rzeki Wisły.

wyświetleń: 405komentarzy: 0

Maria Juroszek z medalami

25-05-2017 11:30

Maria Juroszek, zawodniczka z Cieszyna zdobyła dwa brązowe medale na Mistrzostwach Europy w Armwrestingu.

wyświetleń: 550komentarzy: 1

Rajd Akropolu: Kajetanowicz powalczy o prowadzenie w Rajdowych Mistrzostwach Europy

25-05-2017 09:50

Rajdowe Mistrzostwa Europy wracają na niezwykle trudne i kamieniste, szutrowe nawierzchnie. Kajetan Kajetanowicz walczyć będzie o kolejną wygraną w Grecji i prowadzenie w cyklu FIA ERC.

wyświetleń: 366komentarzy: 0

Przy szachownicy nie mają sobie równych

25-05-2017 09:05

W poniedziałek (22.05) zakończyły się VI Indywidualne Mistrzostwa Cieszyna w Szachach Szybkich w tym sezonie (2016/2017). Do turnieju zakwalifikowało się 28 zawodników.

wyświetleń: 573komentarzy: 0

Potrącił i uciekł

25-05-2017 07:30

Kryminalni z cieszyńskiej komendy poszukują świadków wypadku drogowego, do którego doszło w w poniedziałek (22.045) w Ustroniu na ulicy Zdrojowej. Rowerzysta potrącony przez samochód został ranny. Kierowca pojazdu uciekł z miejsca wypadku.

wyświetleń: 4301komentarzy: 3
Kontakt z redkacją .