Wiadomości

Wkrótce w regionie

Kontakt24

wyświetleń: 1962komentarzy: 0

Pączki jak narkotyk

04-02-2016 11:00

Pączki wokół nas. W sklepach, w domach, w pracy. I jak tu nie zjeść choć jednego...? Jeśli walczycie właśnie z pokusą sięgnięcia po pączka czy faworka, przeczytajcie, skąd u ludzi potrzeba słodkości? Sprawę tłumaczy nam dr Marek Kaczmarzyk, neurobiolog z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Któż oprze się im dzisiaj? fot. Natasza Gorzołka/ox.pl Któż oprze się im dzisiaj? fot. Natasza Gorzołka/ox.pl

Natasza Gorzołka: - Skąd u nas ochota na pączki?
Dr Marek Kaczmarzyk: - Pączki nie są tu wyjątkiem, generalnie mamy skłonność do sięgania po wysokokaloryczne pożywienie, a powód tej skłonności jest archaiczny. W czasach, kiedy nasze ciała i również nasze mózgi były kształtowane przez ewolucję i dobór naturalny, świat, w którym żyliśmy i żyli nasi przodkowie był światem głodu, światem niedostatku. W efekcie powstały te systemy, które nam regulują to, co nas motywuję i co nas demotywuje, m.in. taki układ, który nazywamy dość ogólnie układem nagrody.

Jak on działa?
Kiedy mamy w środowisku wysokokaloryczne jedzenie i kiedy po nie sięgniemy i je zjemy, powiedzmy, że to jest nasz pączek, to układ nagrody nagrodzi nas za to, żeśmy to wysokokaloryczne pożywienie przyjęli, ponieważ on powstał wtedy, kiedy bezkrytyczne przyjmowanie wysokokalorycznej żywności czy pożywienia było po prostu przystosowawczo korzystne. Było to sensowne.

W jaki sposób nas nagradza?
Układ nagrody nagradza nas w sposób absolutnie chemiczny i mechaniczny. W momencie, kiedy robimy coś, co jest przystosowawczo korzystne, w tym przypadku sięganie po pączka, to układ nagrody wysyła sygnały do płatów przedczołowych, to jest miejsce, gdzie znajduje się nasza świadomość, jest to nasze świadome „ja”, jest to miejsce naszego świadomego istnienia, i na zakończeniach włókien aksonalnych, które tam są skierowane uwalniana jest dopamina, czyli hormon szczęścia, czujemy się wtedy tacy mocni, silni, sprawczy. Co więcej, jeśli ten impuls idzie z przesiadką przez podwzgórzowe jądra półleżące, to na zakończeniach włókien, które się w tych jądrach rozpoczynają, wydzielane są endogenne opioidy, to są substancje podobne do narkotyków opiatowych.

Dzięki substancjom narkotycznym poprawia się nam samopoczucie…
- Tak i to dobre samopoczucie ma nas skłonić do tego, żebyśmy powtórzyli działanie. Układ nagrody mówi nam w ten sposób: „Zjadłeś pączka, było fajnie, zjedź drugiego!”.

Czy mamy jakiś wpływ na ten proces, możemy go jakoś zatrzymać?
Na szczęście u człowieka te płaty przedczołowe są obszarami świadomości, ale również obszarami, gdzie działa nasze superego [Superego stanowi wewnętrzną reprezentację wartości moralnych i ideałów uznawanych przez daną społeczność, które przekazywane są dziecku przez rodziców w procesie socjalizacji, jego rolą jest dążenie do doskonałości, a nie kierowanie się przyjemnoscią – przyp.red.], nasze kulturowe wysposażenie. Dojrzałe płaty przedczołowe – one co prawda długo dojrzewają, bo dojrzewają w pełni po 20 roku życia – dyskutują z układem nagrody w ten sposób: Układ mówi "Zjadłeś pączka, było fajnie – zjedź następnego!”, a płaty przedczołowe mówią „Tak, zjadłeś, było fajnie, ale…” i tu się pojawiąją wszelkie racjonalne przesłanki, te wszystkie szerokości, długości, trójliterowe skróty, które tak lubią panie… U dojrzałego, dorosłego, świadomego człowieka jedzenie pączków jest kompromisem pomiędzy tymi dwoma mechanizmami.

Czyli osoby do 20. roku życia są na straconej pozycji w walce ze słodkościami?
[śmiech] Nie, nie, absolutnie tego nie twierdzę. Powiedziałbym raczej, że do 20. roku życia walka może być nieco trudniejsza niż potem. Nie jest tak, że całkowicie niedojrzały płat przedczołowy nie spełnia swojej funkcji, bo inaczej musielibyśmy nastolatków izolować w zakładach penitencjarnych…
 

Dziękuję za rozmowę

 

Dla jednych informacje powyższe mogą być pocieszeniem i usprawiedliwieniem łakomstwa, dla innych mogą służyć pomocą w zrozumieniu uzależnienia od słodkości – tak czy inaczej, jedno jest pewne – u jednych i drugich walka układu nagrody z płatami przedczołowymi trwa w Tłusty Czwartek szczególnie zażarcie.

 

Czytaj równiez o genezie tłustego czwartku: Czemu ten czwartek jest tłusty?


NG

zródło: OX.PL
dodał: NG 04-02-2016 11:00
drukuj artykuł Widzisz błąd? Zgłoś go


Komentarze (0)

Redakcja nie ponosi odpowiedzialność za komentarze internautów. Wpisy niezgodne z regulaminem będą usuwane. Dodając komentarz, akceptujesz postanowienia regulaminu.
Zobacz regulamin.

Musisz się zalogować aby móc wystawiać komentarze.
Nie masz konta ? Zarejestruj się i sprawdź co możesz zyskać.

Pozostałe wiadomości

Alojzy Fros otrzymał patent oficerski - został podporucznikiem

24-02-2017 20:00

W grudniu ukończył 100 lat. Jest ostatnim żyjącym dowódcą pododdziału z pułków podhalańskich II Rzeczypospolitej Polskiej. Wczoraj (23.02) Alojzy Fros podczas uroczystości w cieszyńskim magistracie otrzymał patent oficerski i został mianowany na stopień podporucznika w stanie spoczynku.

wyświetleń: 1531komentarzy: 0

Krzysztof Kasztura zrezygnował z funkcji Przewodniczącego

24-02-2017 18:30

Krzysztof Kasztura Przewodniczący Rady Miejskiej Cieszyna zrezygnował z pełnienia tej funkcji. Wczoraj (23.02) uchwałę w tej sprawie, większością głosów przyjęła Rada. W wyniku głosowania, nową Przewodniczącą Rady Miejskiej Cieszyna została Gabriela Staszkiewicz.

wyświetleń: 1250komentarzy: 2

O pączkach raz jeszcze

24-02-2017 17:15

Wiadomo, że najlepiej smakują te domowe. Własnoręcznie przygotowane i usmażone. Właśnie takie krepliki miały okazję przygotowywać i próbować dzieciaki z przedszkola w Pogórzu. Do wspólnego smażenia zaprosiły je panie z KGW. Gospodynie chcą od najmłodszych lat zaszczepiać pasję do gotowania. W planach są kolejne kulinarne spotkania.

wyświetleń: 922komentarzy: 0

Cieszyn: Przeniosą przystanki

24-02-2017 15:30

Od jutra (25.02.2017) w Cieszynie trzeba przygotować się na zmiany – przeniesione zostaną przystanki z placu przesiadkowego przy ul. Hajduka.

wyświetleń: 6602komentarzy: 11

Gdzie szusować? (odc. 12 sezon 2016/2017)

24-02-2017 14:00

Warunki trudne, w wielu miejscach mokry, zbity śnieg, ale nadal można jeździć. Pocieszające są też prognozy, które zapowiadają na weekend trochę słońca i ochłodzenia. Gdzie będziemy mogli szusować?

wyświetleń: 506komentarzy: 0

Ciągnik czeka na zwycięzcę

24-02-2017 12:20

Konkurs dla rolników! Kolejna, piętnasta już edycja Ogólnokrajowego Konkursu "BEZPIECZNE GOSPODARSTWO ROLNE" wystartowała. Do wygrania m.in. ciągnik.

wyświetleń: 2172komentarzy: 0

Najlepsze sztafety z Istebnej!

24-02-2017 11:10

Sztafety dziewcząt i chłopców ZSP SP 1 w Istebnej okazały się bezkonkurencyjne w rozegranych na trasach w Istebnej Kubalonce Mistrzostwach Województwa Śląskiego w Sztafetowych Biegach Narciarskich Szkół.

wyświetleń: 448komentarzy: 0

Uwaga na fałszywe wezwania do zapłaty!

24-02-2017 09:20

Oszuści znaleźli nowy sposób na wyłudzanie pieniędzy. rozsyłają maile w imieniu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

wyświetleń: 3296komentarzy: 3

''Najlepszy Kreplik Księstwa Cieszyńskiego'' wybrany!

24-02-2017 07:30

Wczoraj (23.02) w Cieszyńskim Ośrodku Kultury ''Dom Narodowy'' z okazji wielkiego obżarstwa, czyli Tłustego Czwartku, odbył się konkurs na najlepsze cieszyńskie krepliki. Wśród jurorów nie zabrakło m.in. Chwytaka.

wyświetleń: 2523komentarzy: 1

Seals z Cieszyna uwodzi głosem

23-02-2017 18:00

Są młodzi, zdolni i pochodzą z Cieszyna. Zespół Seals, a dokładnie duet to połączenie hipnotyzującego głosu Magdy Kluz z brzmieniem elektroniki w wykonaniu Wojtka Kiełbickiego. Zespół Seals nabiera rumieńców dzieląc się swoimi nowymi kawałkami z coraz większym gronem odbiorców. O muzyce, planach na przyszłość i pierwszych sukcesach w wywiadzie dla portalu ox.pl

wyświetleń: 4251komentarzy: 2
Kontakt z redkacją