Wiadomości

Wkrótce w regionie

Czerwiec 2016
P W Ś C P S N
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30      

Kontakt24

wyświetleń: 938komentarzy: 0

''Kalendarz Ustroński 2016'' (recenzja)

22-01-2016 10:30

Okładka różowa, co nieco gryzie się z zielonym liternictwem nagłówka ''Ustroński''. W centralnym miejscu akwarela Bogusława Heczki. Czarno-białe, ale i barwne fotografie wewnątrz, kredowy papier, czytelna czcionka, co ważne przy ponad trzystustronicowym dziele składającym się z kilkudziesięciu artykułów i wierszy. A pod każdym tekstem krótka notka biograficzna o autorze. Pomysł wart upowszechnienia! To pierwsze wrażenia ze spotkania z ''Kalendarzem Ustrońskim''

„Kalendarz” otwiera wstęp redaktor naczelnej Moniki Niemiec, w którym pisze o potrzebie sąsiedzkiej bliskości, spotkań, bycia razem tak ważnej w świecie zamkniętych osiedli, odizolowanych od świata iglastym żywopłotem domów i wszechwładnego internetu, który choć otwiera na świat, to jednak zamyka na to co najbliższe „dlatego trzeba czytać ‘Kalendarz Ustroński”’, stwierdza Niemiec. A skoro tak, to czytajmy.

Zacznijmy od kalendarza. Ten prosty, skromny, w czarni, bieli i odcieniach szarości. Imieniny i podstawowe święta. Ale są też przysłowia prognostyczne, a na sąsiednich stronicach kalendarium, co to się w Ustroniu przed tylu a tylu laty, tego a tego dnia wydarzyło. Najstarszą odnotowaną datą jest 23 listopada 1788, kiedy poświęcono kościół rzymsko-katolicki pw. św. Klemensa (choć zdaje się, że znalazłoby się nieco wcześniejszych ważkich dat jak na miejscowość, o której pierwsza dziejowa wzmianka pochodzi z 1305 roku); a pod kalendarium – miejsce na notatki, by wpisać samemu daty narodzin, ślubu albo postawienia czy kupna domu. Albo datę śmierci kogoś bliskiego…

Więc nie brakuje w „Kalendarzu” wspomnień o ludziach związanych z Ustroniem, którzy już odeszli. O Marianie Żyromskim, znawcy kultury śląska Cieszyńskiego i wykładowcy akademickim, o Janie i Karolu Sztwiertni, o Henryku Lupinku, o Alojzym Gleicu, uczestniku bitwy pod Skoczowem w 1919 roku, który potem był pracownikiem policji w Katowicach i zajmował się rozpracowywaniem wywrotowych organizacji komunistycznych i z tego też powodu został zakatowany przez UB w katowickim więzieniu. Jest także– znany też czytelnikom „Kalendarza Cieszyńsiego” – tekst o Janie Cholewie, w pięćdziesiątą rocznicę śmierci tego słynnego ustrońskiego.

Ale wróćmy do miejsc, bo wszak człowiek istnieje w konkretnym miejscu. Zygmunt Białas w ciekawym artykule przedstawia wzmianki o uzdrowisku ustrońskim, jakie ukazywały się w prasie XIX i pierwszej połowy XX wieku, a Lidia Skaradnik zajmuje się początkami targowiska w Ustroniu. Nie pominięto też hutniczych tradycji miasta. Alicja Michałek opisuje perypetie powrotu do Ustronia rzeźby „Hutnik”, która powstała pod koniec XVIII wieku. „Kamienna figura przedstawiać ma Albrechta Kazimierza przyodzianego w symboliczne elementy munduru branżowego, tym samym upamiętniając zasłużonego założyciela przemysłu, który przyczynił się do tak znacznego rozwoju Ustronia”. Zajmująca historia i dla wielu, nawet mieszkańców miasta, pewnie zupełnie nieznana. Przy okazji dowiadujemy się, że w październiku minie dokładnie 245 lat od chwili, „kiedy to rozpalony zostaje pierwszy ogień w prymitywnym jeszcze wielkim piecu, który zyskuje imię św. Klemensa oraz w jednej fryszerce – formie pieca, w której surówka welkopiecowa przerabiana jest na stal” (acz niestety nie ma o tym wzmianki we wspomnianym wcześniej kalendarium). Natomiast Karol Brudny i Stanisław Malina piszą, co obecnie znajduje się na terenie nieistniejącej już od ośmiu lat Kuźni.

Nie zabrakło oczywiście tekstów gwarowych czy to prozatorskich Władysława Majętnego, czy poetyckich Wandy Mider. A Alfons Pilorz wychodząc od zdania „Ta gryfno frelka na ceście kole kościoła dała galanowi pusy” rozwodzi się nad zapożyczeniami z obcych języków, które są obecne zarówno w gwarze, jak i w polszczyźnie literackiej. Tymczasem Michał Pilch zabiera czytelników w podróż z Australii przez Daleką Azję i Rosję aż (bo tak to wygląda z tej perspektywy) do rodzinnego Ustronia.

Ale to tylko nikła część tego, co znajdziemy w tegorocznym annale, od osiemnastu lat wydawanym pod Czantorią. Niech zatem kolor okładki nie odstrasza (mężczyzn szczególnie) bo z „Kalendarza Ustrońskiego” można się dowiedzieć sporo, co wspomniała już na wstępie red. Niemiec: „A potem ludzie się dziwią, że po sąsiedzku mieszka ‘taaaki’ ktoś i dzieją się ‘taaakie’ rzeczy”.

(wien)

„Kalendarz Ustroński 2016”, Wydawnictwo Galeria „Na Gojach”, A.K. Heczko, Ustroń 2015, ss. 304; red. Monika Niemiec, Kazimierz Heczko

***


To ostatnia recenzja z kalendarzy regionalnych na rok 2016. Wcześniej pisaliśmy już na OX.PL o „Kalendarzu Beskidzkim” , „Kalendarzu Cieszyńskim”, „Kalendarzu Goleszowskim”, „Kalendarzu z Istebnej, Jaworzynki i Koniakowa” oraz „Kalendarzu Śląskim” . Redakcjom dziękujemy za egzemplarze recenzyjne, a Czytelników zachęcamy do lektury, bo przecież „Cieszyniok bez kalyndorza je jak farorz bez brewiorza”…

zródło: ox.pl
dodał: BT 22-01-2016 10:30
drukuj artykuł Widzisz błąd? Zgłoś go


Komentarze (0)

Redakcja nie ponosi odpowiedzialność za komentarze internautów. Wpisy niezgodne z regulaminem będą usuwane. Dodając komentarz, akceptujesz postanowienia regulaminu.
Zobacz regulamin.

Musisz się zalogować aby móc wystawiać komentarze.
Nie masz konta ? Zarejestruj się i sprawdź co możesz zyskać.

Pozostałe wiadomości

Sztandar już jest, ale musi jeszcze poczekać dwa lata

29-06-2016 19:00

Sztandar Powiatu Cieszyńskiego jest już gotowy. Po dwóch latach oczekiwań wreszcie udało się go wykonać. Mimo, iż Powiat teoretycznie może się już nim pochwalić,  to jego oficjalne przekazanie będzie miało miejsce dopiero za dwa lata?

wyświetleń: 1123komentarzy: 4

Doping kibiców ze Strumienia

29-06-2016 17:05

Wszyscy odliczamy już godziny do ćwierćfinału Mistrzostw Europy, w którym reprezentacja Polski zmierzy się z Portugalią. Wielu fanów piłki nożnej przygotowuje się do tego meczu w specjalny sposób. Zaskoczeni mogą być mieszkańcy naszego regionu, ponieważ w teledysku do hymnu "My kibice- Polska Biało-Czerwoni" występują kibice ze Strumienia.

wyświetleń: 704komentarzy: 0

Policjanci wyjdą zza biurek

29-06-2016 16:00

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji chce wprowadzić parę zmian w Policji: przywrócić zlikwidowane posterunki, stworzyć mapę bezpieczeństwa oraz dzielnicowych zza biurek z powrotem skierować na ulice.

wyświetleń: 1851komentarzy: 3

Proszą o rozsądek

29-06-2016 14:30

Policjanci apelują o zachowanie rozsądku podczas wakacyjnego wypoczynku, nie tylko na drogach, ale i nad wodą.

wyświetleń: 681komentarzy: 0

Zaolzie: Polscy harcerze z Bystrzycy mają nową żaglówkę

29-06-2016 12:40

Na Zaolziu – choć mało się o tym wie – istnieje polskie harcerstwo. Nie dość tego. Są nawet drużyny wodniackie i to tam, gdzie by się nikt tych „morskich wilków” nie spodziewał. W podgórskiej Bystrzycy od siedemnastu lat działa Wodna Drużyna Harcerska „Grom”, która w połowie czerwca pochwaliła się swoim nowym nabytkiem – jest to żaglówka, której uroczysty chrzest miał miejsce na zalewie w Cierlicku.

wyświetleń: 399komentarzy: 1

Szczęśliwy finał poszukiwań

29-06-2016 11:30

Kilka godzin trwała akcja poszukiwawcza 70-letniej mieszkanki gminy Chybie. Schorowana kobieta zaginęła wczoraj popołudniu. Na szczęście wszystko skończyło się dobrze

wyświetleń: 4592komentarzy: 2

Pół wieku uzdrowiska

29-06-2016 10:55

50 lat minie w przyszłym roku od rozpoczęcia budowy w Ustroniu kompleksu sanatoriów. Popularne piramidy na stałe wpisały się w krajobraz miasta. Dzięki inwestycji sprzed trzech dekad zmieniło się nie tylko ono samo. Także województwo śląskie zyskało miejsce, gdzie wiele osób powraca do zdrowia.

wyświetleń: 2375komentarzy: 1

Sesja podziękowań i gratulacji

29-06-2016 09:20

Ostatnia (28.06) przed wakacyjną przerwą sesja Rady Powiatu Cieszyńskiego rozpoczęła się od gratulacji i podziękowań. Przyznano stypendia Starosty Cieszyńskiego oraz pogratulowano Małgorzacie Kiereś, laureatce nagrody im. Oskara Kolberga.

wyświetleń: 1536komentarzy: 0

Jest praca dla specjalistów w FAO FAR

29-06-2016 07:30

Masz doświadczenie w branży samochodowej, motoryzacyjnej lub maszynowej? Znasz się na hydraulice lub elektrotechnice maszynowej? Firma FAO FAR z Puńcowa, największy, prywatny polski producent maszyn leśnych ma dla Ciebie pracę!

wyświetleń: 3783komentarzy: 0

Wspólnie pokonali 2942 długości basenu

28-06-2016 20:15

Blisko 60 osób, w różnym wieku, wystartowało w tegorocznym Maratonie dla Hospicjum „Pływaj dla dzieciaków z dzieciakami”. W tym roku uczestnikom maratonu udało się przepłynąć ponad 2900 długości basenu. Wszystko to na rzecz dzieci osieroconych wspieranych przez Hospicjum im. Łukasza Ewangelisty w Cieszynie.

wyświetleń: 964komentarzy: 0
Kontakt z redkacją