Brenna | Chybie | Cieszyn | Czeski Cieszyn | Dębowiec | Goleszów | Hażlach | Istebna | Jasienica | Jaworze | Ostrawa | Skoczów | Strumień | Ustroń | Wisła | Zebrzydowice

Wiadomości

Wkrótce w regionie

Maj 2016
P W Ś C P S N
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31          

Kontakt24

wyświetleń: 858komentarzy: 0

''Kalendarz Ustroński 2016'' (recenzja)

22-01-2016 10:30

Okładka różowa, co nieco gryzie się z zielonym liternictwem nagłówka ''Ustroński''. W centralnym miejscu akwarela Bogusława Heczki. Czarno-białe, ale i barwne fotografie wewnątrz, kredowy papier, czytelna czcionka, co ważne przy ponad trzystustronicowym dziele składającym się z kilkudziesięciu artykułów i wierszy. A pod każdym tekstem krótka notka biograficzna o autorze. Pomysł wart upowszechnienia! To pierwsze wrażenia ze spotkania z ''Kalendarzem Ustrońskim''

„Kalendarz” otwiera wstęp redaktor naczelnej Moniki Niemiec, w którym pisze o potrzebie sąsiedzkiej bliskości, spotkań, bycia razem tak ważnej w świecie zamkniętych osiedli, odizolowanych od świata iglastym żywopłotem domów i wszechwładnego internetu, który choć otwiera na świat, to jednak zamyka na to co najbliższe „dlatego trzeba czytać ‘Kalendarz Ustroński”’, stwierdza Niemiec. A skoro tak, to czytajmy.

Zacznijmy od kalendarza. Ten prosty, skromny, w czarni, bieli i odcieniach szarości. Imieniny i podstawowe święta. Ale są też przysłowia prognostyczne, a na sąsiednich stronicach kalendarium, co to się w Ustroniu przed tylu a tylu laty, tego a tego dnia wydarzyło. Najstarszą odnotowaną datą jest 23 listopada 1788, kiedy poświęcono kościół rzymsko-katolicki pw. św. Klemensa (choć zdaje się, że znalazłoby się nieco wcześniejszych ważkich dat jak na miejscowość, o której pierwsza dziejowa wzmianka pochodzi z 1305 roku); a pod kalendarium – miejsce na notatki, by wpisać samemu daty narodzin, ślubu albo postawienia czy kupna domu. Albo datę śmierci kogoś bliskiego…

Więc nie brakuje w „Kalendarzu” wspomnień o ludziach związanych z Ustroniem, którzy już odeszli. O Marianie Żyromskim, znawcy kultury śląska Cieszyńskiego i wykładowcy akademickim, o Janie i Karolu Sztwiertni, o Henryku Lupinku, o Alojzym Gleicu, uczestniku bitwy pod Skoczowem w 1919 roku, który potem był pracownikiem policji w Katowicach i zajmował się rozpracowywaniem wywrotowych organizacji komunistycznych i z tego też powodu został zakatowany przez UB w katowickim więzieniu. Jest także– znany też czytelnikom „Kalendarza Cieszyńsiego” – tekst o Janie Cholewie, w pięćdziesiątą rocznicę śmierci tego słynnego ustrońskiego.

Ale wróćmy do miejsc, bo wszak człowiek istnieje w konkretnym miejscu. Zygmunt Białas w ciekawym artykule przedstawia wzmianki o uzdrowisku ustrońskim, jakie ukazywały się w prasie XIX i pierwszej połowy XX wieku, a Lidia Skaradnik zajmuje się początkami targowiska w Ustroniu. Nie pominięto też hutniczych tradycji miasta. Alicja Michałek opisuje perypetie powrotu do Ustronia rzeźby „Hutnik”, która powstała pod koniec XVIII wieku. „Kamienna figura przedstawiać ma Albrechta Kazimierza przyodzianego w symboliczne elementy munduru branżowego, tym samym upamiętniając zasłużonego założyciela przemysłu, który przyczynił się do tak znacznego rozwoju Ustronia”. Zajmująca historia i dla wielu, nawet mieszkańców miasta, pewnie zupełnie nieznana. Przy okazji dowiadujemy się, że w październiku minie dokładnie 245 lat od chwili, „kiedy to rozpalony zostaje pierwszy ogień w prymitywnym jeszcze wielkim piecu, który zyskuje imię św. Klemensa oraz w jednej fryszerce – formie pieca, w której surówka welkopiecowa przerabiana jest na stal” (acz niestety nie ma o tym wzmianki we wspomnianym wcześniej kalendarium). Natomiast Karol Brudny i Stanisław Malina piszą, co obecnie znajduje się na terenie nieistniejącej już od ośmiu lat Kuźni.

Nie zabrakło oczywiście tekstów gwarowych czy to prozatorskich Władysława Majętnego, czy poetyckich Wandy Mider. A Alfons Pilorz wychodząc od zdania „Ta gryfno frelka na ceście kole kościoła dała galanowi pusy” rozwodzi się nad zapożyczeniami z obcych języków, które są obecne zarówno w gwarze, jak i w polszczyźnie literackiej. Tymczasem Michał Pilch zabiera czytelników w podróż z Australii przez Daleką Azję i Rosję aż (bo tak to wygląda z tej perspektywy) do rodzinnego Ustronia.

Ale to tylko nikła część tego, co znajdziemy w tegorocznym annale, od osiemnastu lat wydawanym pod Czantorią. Niech zatem kolor okładki nie odstrasza (mężczyzn szczególnie) bo z „Kalendarza Ustrońskiego” można się dowiedzieć sporo, co wspomniała już na wstępie red. Niemiec: „A potem ludzie się dziwią, że po sąsiedzku mieszka ‘taaaki’ ktoś i dzieją się ‘taaakie’ rzeczy”.

(wien)

„Kalendarz Ustroński 2016”, Wydawnictwo Galeria „Na Gojach”, A.K. Heczko, Ustroń 2015, ss. 304; red. Monika Niemiec, Kazimierz Heczko

***


To ostatnia recenzja z kalendarzy regionalnych na rok 2016. Wcześniej pisaliśmy już na OX.PL o „Kalendarzu Beskidzkim” , „Kalendarzu Cieszyńskim”, „Kalendarzu Goleszowskim”, „Kalendarzu z Istebnej, Jaworzynki i Koniakowa” oraz „Kalendarzu Śląskim” . Redakcjom dziękujemy za egzemplarze recenzyjne, a Czytelników zachęcamy do lektury, bo przecież „Cieszyniok bez kalyndorza je jak farorz bez brewiorza”…

zródło: ox.pl
dodał: BT 22-01-2016 10:30
drukuj artykuł


Komentarze (0)

Redakcja nie ponosi odpowiedzialność za komentarze internautów. Wpisy niezgodne z regulaminem będą usuwane. Dodając komentarz, akceptujesz postanowienia regulaminu.
Zobacz regulamin.

Musisz się zalogować aby móc wystawiać komentarze.
Nie masz konta ? Zarejestruj się i sprawdź co możesz zyskać.

Pozostałe wiadomości

Szejowie wykluczeni z powodu pompy paliwa

29-05-2016 11:00

Niestety, w drugim dniu rywalizacji 44. Rallye Cesky Krumlov zabrało zespołu GK Forge Rally Team i duetu braci Szeja. Władze rajdu podjęły decyzję o niedopuszczeniu naszej załogi do drugiego etapu, a wszystko w związku z awarią pompy paliwa przed startem do piątego odcinka specjalnego.

wyświetleń: 155komentarzy: 0

Przegląd Kulturalny TON w Goleszowie

29-05-2016 10:00

Wiele imprez kulturalnych oferuje mieszkańcom i gościom Gminny Ośrodek Kultury w Goleszowie. W dniach 3 i 4 czerwca odbędzie się tam Przegląd Dorobku Kulturalnego „TON  2016”.

wyświetleń: 170komentarzy: 0

Dzieje ustrońskiego uzdrowiska. Pierwsi Kuracjusze w Ustroniu (cz.1)

29-05-2016 08:00

Zapraszamy Was do zapoznania się z uzdrowiskową tradycją miasta, która sięga połowy XVIII wieku. Ustroń to dziś jedno z najbardziej znanych miejsc sanatoryjnych w naszym kraju, które co roku przyciąga tysiące kuracjuszy. Jak to się stało, że mówimy "Ustroń", a myślimy "uzdrowisko"?

wyświetleń: 430komentarzy: 1

Msze i nabożeństwa online

29-05-2016 06:30

Nie możesz być na mszy lub nabożeństwie? Nic straconego, zawsze możesz uczestniczyć w nich dzięki kamerom udostępnionym online. Poniżej prezentujemy listę kościołów z naszego regionu, w których zostały uruchomione transmisje na żywo, również na urządzenia mobilne.

wyświetleń: 560komentarzy: 0

Burza w sprawie nadania honorowych tytułów

28-05-2016 20:00

Na ostatniej (24.05) Sesji Rady Miejskiej Skoczowa samorządowcy większością głosów podjęli uchwałę w sprawie nadania honorowych tytułów „Zasłużony/a dla…”. Burzliwa dyskusja rozwinęła się w przypadku nominacji dla Skoczowa i Kiczyc.

wyświetleń: 3109komentarzy: 5

Najmłodsi stela 51/452/2016

28-05-2016 18:35

Zapraszamy na kolejną część cyklu - ''Najmłodsi stela''- czyli fotogalerię najmłodszych mieszkańców naszego powiatu w obiektywie naszego fotoreportera.

wyświetleń: 3100komentarzy: 0

Zaolzie: Boeing wylądował w Wędryni

28-05-2016 16:30

Spośród teatrów amatorskich na Zaolziu na szczególną uwagę zasługuje zespół z Wędryni. Zawsze w maju zaskakuje swoich fanów nową, najczęściej brawurową komedią. W ostatni weekend 21 i 22 maja zgromadzeni w „Czytelni” widzowie obejrzeli przezabawny „Boeing Boeing” Marca Camolettiego w reżyserii szefa zespołu Janusza Ondraszka.

wyświetleń: 283komentarzy: 0

Oczami niewidomego (34): Odwaga

28-05-2016 14:30

Czym jest odwaga? Jesteście odważni? Dzisiaj parę słów o tej - mylonej czasem z brawurą - postawie wobec niebezpieczeństwa.

wyświetleń: 849komentarzy: 1

Ostrzeżenie przed burzami

28-05-2016 14:00

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej ostrzega przed burzami. Wojewódzkie Centrum Zarządzania Kryzysowego wydało stosowane ostrzeżenie.

wyświetleń: 2336komentarzy: 0

Turniej BRD w Drogomyślu

28-05-2016 12:30

Policjanci z cieszyńskiego Wydziału Ruchu Drogowego KPP wzięli udział 5 Gminnym Turnieju BRD „Bezpieczni na drodze”. Organizatorem wydarzenia była Szkoła Podstawowa w Drogomyślu, a uczestnikami w eliminacjach turnieju byli uczniowie trzecich klas szkół podstawowych ze Strumienia.

wyświetleń: 575komentarzy: 0
Kontakt z redkacją